Ακολουθήστε την «ΑΥΓΗ»
Ο επιλεγμένος κατάλογος δεν υπάρχει πλέον.

"Η παράστασή μας δεν είναι για όλα τα γούστα"

Ο Αλέξανδρος Ευκλείδης μιλά για την όπερα "Το λυκόφως των χρεών" που ανεβαίνει από την Εναλλακτική Σκηνή της Λυρικής

Συνέντευξη στη Μάνια Ζούση

Με μια λοξή ματιά που επιβεβαιώνει τον τίτλο της, η Εναλλακτική Σκηνή της Λυρικής Σκηνής κάνει πρεμιέρα με την... πειραγμένη ελληνική εκδοχή της όπερας του Βάγκνερ “Το λυκόφως των θεών”, που παρουσιάζεται με τον τίτλο “Το λυκόφως των χρεών” σε μουσική μεταγραφή του Χαράλαμπου Γωγιού, λιμπρέτο του Δημήτρη Δημόπουλου και σκηνοθεσία του Αλέξανδρου Ευκλείδη.

«Είπαμε να πειράξουμε τα έργα στην ίδια τους τη βάση, που είναι το κείμενο, η δραματουργία και το άκουσμα, και με το “Λυκόφως των χρεών” κάνουμε ίσως την πιο βαριά και ριζική διασκευή, σε σημείο που ακόμα και η ίδια η μουσική σύνθεση έχει στοιχεία δραματουργικών παρεμβάσεων. Κάτι τέτοιο κανείς δεν μπορεί να το κάνει μόνος του. Πρόκειται για την ευτυχή συνεργασία ανθρώπων που δουλεύουν σε όλα τα επίπεδα ενός έργου που επιτρέπει τέτοιου είδους και τέτοιου βάθους ανατροπή του πρωτοτύπου».

Αυτά εξηγεί ο Αλέξανδρος Ευκλείδης για την παράσταση που αφηγείται την ιστορία του προδομένου Έλληνα ψηφοφόρου, τον μύθο του χρέους και τη σύγχυση του νεοκλασικού φαντασιακού με τη νεοελληνική πραγματικότητα. Οι δημιουργοί του δανείζονται από τον μύθο του Βάγκνερ την πτώση της Βαλχάλας, της κατοικίας των θεών, και στη θέση της τοποθετούν την Ακρόπολη, διαχρονικό σύμβολο του ελληνικού αλλά και του δυτικού πολιτισμού.

"Ήταν μια ιδέα που είχα λίγα χρόνια πριν ακούγοντας σε συναυλιακή μορφή το “Λυκόφως των θεών” και σκέφθηκα πως αυτή η πτώση της Βαλχάλας θα μπορούσε να βρει ένα ελληνικό ισοδύναμο που δεν θα μπορούσε να είναι άλλο από την πτώση του μεγαλύτερου τοπόσημου της ελληνικής συνέχειας, όπως η Ακρόπολη. Θεώρησα πως αυτό είναι μια νόμιμη παραλληλία και εναρκτήρια ιδέα για μια ριζική διασκευή του έργου" σημειώνει ο σκηνοθέτης.

Αναφέρεται στην πολύ μεγάλη και χρονοβόρα διαδικασία της επιλογής των χαρακτήρων, της δημιουργίας των καταστάσεων, στα μέρη του έργου που θα παρέμεναν και σε αυτά που απαλείφονταν.

“Η μουσική επεξεργασία του Βάγνκερ ήταν η πιο επίπονη εργασία μέχρι τώρα, καθώς έγινε αντικατάσταση των καθοδηγητικών μοτίβων της βαγκνερικής όπερας από ελληνικά μοτίβα. Πρόκειται για μια εξαιρετικά ενδιαφέρουσα ιδέα που αποτελεί και μια γνήσια πρόταση ανάγνωσης του βαγκνερικού πρωτοτύπου με έναν καθ’ όλα ελληνικό τρόπο. Υπήρξε πολύ κοπιώδης για τον Χαράλαμπο Γωγιό. Και οι πολιτισμικές αναφορές είναι πάρα πολλές και περίπλοκες σε ένα έργο αρκετά εγκεφαλικό, αν και διασκεδαστικό. Πέρα από την κωμωδία υπάρχει κι ένα δεύτερο και τρίτο επίπεδο, αναφορές μουσικές, ιδεολογικές, ακόμα και φιλοσοφικές" υπογραμμίζει.

Η Ελληνίδα Βρουγχίλδη - Τζούλια Σουγλάκου, ελληνικό αντίστοιχο της Βαλκυρίας, κόρης του αρχηγού των θεών στο έργο του Βάγκνερ, προσφέρει με την ψήφο της το δαχτυλίδι της διαδοχής στον δικό της Ήρωα, τον Σωτήρη - Δημήτρη Πακσόγλου, ελληνικό αντίστοιχο του Ζίγκφριντ, ελπίζοντας πως αυτός δεν θα την προδώσει όπως οι προκάτοχοί του και θα καταφέρει να σπάσει τον αέναο κύκλο του χρέους που τους βασανίζει.

"Η Βρουγχίλδη είναι το ισοδύναμο του Έλληνα ψηφοφόρου, ο οποίος άγεται και φέρεται πολιτικά κατά την διάρκεια διαδοχικών εκλογικών διαδικασιών. Ο Σωτήρης είναι ο διαχρονικός ήρωας που πολύ σύντομα αποδεικνύεται και προδότης. Οι σκηνές του έργου περιγράφουν μια διαδοχική κατάσταση από την εκλογή του ήρωα μέχρι και την προδοσία του λαού και την τελική καταστροφή του κόσμου όπως τον ξέρουμε, που είναι και το θέμα του πρωτότυπου. Ο ψηφοφόρος αποφασίζει να δώσει κάποια στιγμή ένα τέλος στον κύκλο του χρέους της ελπίδας και της διάψευσης και να τελειώσει αυτήν την ιστορία με το δαχτυλίδι της διαδοχής" διευκρινίζει.

Στην ερώτηση πόσο μια τέτοια ανάγνωση εμπεριέχει και έναν μεγάλο κίνδυνο να δημιουργήσει η ανατρεπτική αυτή ιδέα αντιδράσεις από τους πιστούς οπαδούς της όπερας, ο Αλέξανδρος Ευκλείδης απαντά:

«Είναι ένας κίνδυνος που υπάρχει και τον αντιμετωπίζουμε. Έχουμε πολλές φορές υποστεί σκληρή κριτική από τους πιστούς ακόλουθους της όπερας. Τους εκτιμώ γιατί πολλές φορές έχουν μια βαθιά και πολύ συναισθηματική πίστη. Ένας φανατισμός σχεδόν θρησκευτικός. Το “Λυκόφως των χρεών” δεν είναι μια παράσταση για όλα τα γούστα. Αλλά η Εναλλακτική Σκηνή έχει ως αποστολή της να δώσει εναλλακτικές προσεγγίσεις στο μουσικό θέατρο και είναι πολύ μεγάλη τύχη το ότι αυτό μπορούμε να το κάνουμε στο πλαίσιο ενός οργανωμένου δημόσιου θεσμού. Αυτό θα δώσει νέες προεκτάσεις στη δημόσια συζήτηση περί μουσικού θεάτρου, που μόνο γόνιμες μπορεί να είναι”.

“Η συγκεκριμένη παράσταση έχει γίνει με πολύ κόπο, γνώση και ίσως κάποια τρέλα. Ενδεχομένως να έχουμε αστοχήσει σε κάποια πράγματα σε σχέση με την επικοινωνία με τον θεατή μας. Αλλά η παράσταση αφορά τους ανθρώπους του σήμερα, που πρέπει να έρθουν χωρίς προκαταλήψεις. Η όπερα δεν είναι συνδεδεμένη πια με τον στείρο συντηρητισμό» καταλήγει.

Δείτε όλα τα σχόλια