Ακολουθήστε την «ΑΥΓΗ»
Ο επιλεγμένος κατάλογος δεν υπάρχει πλέον.

Γιάννης Καλαβριανός: Η Γρανάδα πραγματεύεται την απώλεια και τη διαχείριση του πένθους

Ένας πίνακας του Φρανθίσκο Πραδίγια στο Μουσείο του Πράδο που απεικονίζει τη νεκρική πομπή του Φίλιππου του Ωραίου συνοδευόμενη από τη γυναίκα του Ιωάννα της Καστίλης, η οποία διέσχισε με τα πόδια ολόκληρη την Ισπανία για να τον ενταφιάσει στη Γρανάδα, σύμφωνα με την επιθυμία του, πυροδότησε την ιστορία πάνω στην οποία βασίστηκε ο Γιάννης Καλαβριανός για να γράψει, τέσσερα χρόνια μετά το “Αβελάρδος και Ελοΐζα”, το έβδομο θεατρικό του έργο.

Η “Γρανάδα”, μια σύγχρονη ιστορία, που πραγματεύεται το ζήτημα της απώλειας και της διαχείρισης του πένθους και έχει ως φόντο ακόμη έναν μεγαλειώδη, θρυλικό και ιστορικό έρωτα, κάνει πρεμιέρα στις 31 Ιανουαρίου στο Από Μηχανής Θέατρο, σε δική του σκηνοθεσία.

 

* Πώς οδηγηθήκατε στη "Γρανάδα"; Ποια υπήρξε η πρώτη ιδέα και πώς αυτή μετεξελίχθηκε στο τελικό θεατρικό έργο;

Είναι αρκετά δύσκολο να προσπαθείς να εντοπίσεις την απαρχή οποιουδήποτε πράγματος. Και ειδικά αυτών που σε γοητεύουν. Το ζήτημα της απώλειας, από τη γνωστοποίησή της στους οικείους μέχρι τη διάβαση όλων των σταδίων του πένθους, με απασχολούσε από τα φοιτητικά μου χρόνια στην Ιατρική Σχολή. Η στιγμή που ταίριαξε ένας ωκεανός πραγμάτων και άρχισαν να μπαίνουν σε σειρά ήταν όταν είδα έναν πίνακα στο Μουσείο Πράδο. Ήταν του Φρανθίσκο Πραδίγια και απεικόνιζε μια στάση της νεκρικής πομπής του φέρετρου του Φίλιππου του Ωραίου. Η γυναίκα του, η Ιωάννα της Καστίλης, διέσχισε με τα πόδια την Ισπανία για να τον ενταφιάσει στη Γρανάδα σύμφωνα με την επιθυμία του. Κάπου εκεί, και εντελώς ανεξήγητα, άρχισαν οι σκέψεις μου να οργανώνονται και να δημιουργείται η ιδέα της ιστορίας μιας σύγχρονης οικογένειας.

* Ποια είναι η ιστορία της Ιωάννας;

Η Ιωάννα της Καστίλης ή, όπως έμεινε στην Ιστορία, η «Ιωάννα η τρελή», υπήρξε κόρη των σπουδαιότερων ίσως Ισπανών βασιλιάδων, της Ισαβέλας της Καστίλης και του Φερδινάνδου της Αραγονίας. Στα χρόνια τους η Ισπανία έγινε αυτοκρατορία, υποστήριξαν τον Κολόμβο, χρηματοδότησαν τα ταξίδια του και έφτιαξαν μια υπερδύναμη, διώχνοντας οριστικά τους Άραβες από την Ευρώπη.

Η κόρη τους Ιωάννα παντρεύτηκε με τον Φίλιππο τον Ωραίο, των Αψβούργων, έκανε έξι παιδιά και έμεινε χήρα στα 27 της. Κλείστηκε σε ένα κάστρο θρηνώντας τον Φίλιππο για 46 χρόνια, μέχρι τον θάνατό της.

Στην παράσταση, ο πατέρας της οικογένειας, όντας ιστορικός, συλλέγει υλικό για την Ιωάννα, έχοντας αφιερώσει όλον τον ελεύθερό του χρόνο στην ιστορία της, η οποία, θέλοντας και μη, επηρεάζει τα μέλη της οικογένειάς του. Η βασική πάντως ιστορία της παράστασης είναι εκείνη μιας σύγχρονης οικογένειας, ενώ η Ιωάννα παρουσιάζεται από τις αφηγήσεις του Γιώργου Γλάστρα και τους βιντεοσκοπημένους μονολόγους της Λυδίας Φωτοπούλου.

* Ποια είναι η διαδικασία που ακολουθείτε στη θεατρική γραφή και συγκεκριμένα ποια στάδια πέρασε η "Γρανάδα" έως την τελική μορφή της;

Συνήθως, κρατώ σημειώσεις από οτιδήποτε μου τραβά το ενδιαφέρον. Είχα συγκεντρώσει σχεδόν 450 σελίδες σύντομων εικόνων και σκέψεων για την απώλεια και το πένθος σε βάθος χρόνων. Και κάποια στιγμή, όλα αυτά, εντελώς ασυνείδητα, όπως γίνεται συνήθως με τη γέννηση των ιδεών, σαν να έρχονται κοντά για να φτιάξουν κάτι νέο. Με αφορμή τον πίνακα του Πραδίγια, ξεκίνησα να αναπτύσσω εικόνες και να εξελίσσω μια βασική ιστορία. Γνώριζα τι ήθελα να πω, αλλά όχι τον τρόπο. Αυτό το είχα εξηγήσει από την αρχή στους ηθοποιούς, οι οποίοι δέχτηκαν να συμμετάσχουν χωρίς να έχουν προηγουμένως διαβάσει ούτε μία σελίδα κειμένου. Όταν είχαν ξεκινήσει οι πρόβες, έφερα την πρώτη εκδοχή του έργου. Μετά την αρχική ανάγνωση έγιναν και οι πρώτες μικροαλλαγές, οι οποίες συνεχίστηκαν και σε όλη τη διάρκεια των προβών. Στη συγκεκριμένη παράσταση, ακολουθήσαμε ένα ανορθόδοξο χρονοδιάγραμμα δοκιμών. Ξεκινήσαμε τον Αύγουστο και σταματήσαμε τον Οκτώβριο, για να επαναλάβουν οι ηθοποιοί περσινές παραστάσεις, και ξαναβρεθήκαμε τον Ιανουάριο. Στους τρεις ενδιάμεσους μήνες έκανα και τις τελευταίες αλλαγές του κειμένου, έχοντας ήδη δει τι είχαμε φτιάξει. Αυτή είναι μια πολυτέλεια από τη μία και ένα ρίσκο από την άλλη, που προϋποθέτει την ενεργή συμμετοχή των ηθοποιών και την υπομονή τους, για την οποία και τους ευχαριστώ.

* Χρησιμοποιείτε πηγές, ιστορικά γεγονότα, αναγνώσματα και περαιτέρω υλικό;

Η ιστορία της Ιωάννας αναφέρεται ως φόντο, εξαιτίας της ενασχόλησης του πατέρα, που, όπως είπαμε, είναι ιστορικός. Όλη τη σχετική έρευνα την έκανε η ιστορικός Ελένη Δρίβα, η οποία και μελέτησε την εποχή και τα γεγονότα και από εκεί επέλεξα τις στιγμές εκείνες με τις οποίες θα συνομιλούσε καλύτερα η βασική σύγχρονη ιστορία, η οποία πραγματεύεται το ζήτημα της απώλειας και το πώς ο καθένας προχωράει στη ζωή έπειτα από αυτό.

* Πώς «χτίζετε» τους χαρακτήρες και πόσο επώδυνο αλλά και αναζωογονητικό είναι αυτό;

Δεν είναι ούτε επώδυνο, ούτε αναζωογονητικό, απλώς συμβαίνει. Και έπειτα, και με την απόσταση των παραστάσεων, αναγνωρίζεις ότι όλοι έχουν ένα μικρό ή μεγαλύτερο κομμάτι σου.

* Πώς αναζητάτε το θέμα σας;

Δεν ψάχνω εναγωνίως να βρω το επόμενο θέμα παράστασης. Έχω, όπως όλοι, διάφορα ενδιαφέροντα, αγωνίες και αναζητήσεις. Με την πάροδο του χρόνου, της διάθεσής μου και της συνολικότερης στιγμής, κάποια ζητήματα υπερισχύουν των άλλων, οπότε απλώς ακολουθώ την ενόρμησή μου. Και έτσι, χωρίς να το καταλάβεις, έχεις περάσει ένα καλοκαίρι διαβάζοντας για τα αστέρια ή τη θρησκεία.

* Συνεχίζει να σας ενδιαφέρει η Ιστορία και η λογοτεχνία και με τι έργα γοητεύεστε αυτό το διάστημα;

Διαβάζω πολύ από μικρό παιδί. Η Ιστορία προέκυψε εξαιτίας του μάλλον στρεβλού τρόπου της διδασκαλίας της στο σχολείο. Τελευταία διαβάζω πολύ νεοέλληνες ποιητές και γοτθική λογοτεχνία. Δεν ξέρω πώς αυτά τα δύο μπορεί να συνυπάρχουν, αλλά, από τη στιγμή που συμβαίνει, το ακολουθώ”.

Στη “Γρανάδα” πρωταγωνιστούν οι Διαμαντής Αδαμαντίδης, Γιώργος Γλάστρας, Φιλαρέτη Κομνηνού, Αλεξία Μπεζίκη, Στέφη Πουλοπούλου και Έφη Σταμούλη. Τον βιντεοσκοπημένο ρόλο της Ιωάννας της Τρελής ερμηνεύει η Λυδία Φωτοπούλου

Δείτε όλα τα σχόλια

Κύριο άρθρο

Μέτωπο στην Ακροδεξιά και τον νεοφιλελευθερισμό

Η Ευρώπη βρίσκεται σήμερα αντιμέτωπη με τις ευθύνες της για το προσφυγικό. Ευθύνες στις οποίες δεν ανταποκρίθηκε, όχι λόγω του μεγέθους των προσφυγικών ροών ή των δυσκολιών στη διαχείρισή τους, αλλά...

Δειτε ολοκληρο το αρθρο